Azərbaycan-Ukrayna əlaqələri qarşılıqlı hörmət prinsiplərinə əsaslanır

Bakı:

24 °C

56 %

0 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Siyasət / Azərbaycan-Ukrayna əlaqələri qarşılıqlı hörmət prinsiplərinə əsaslanır

Azərbaycan-Ukrayna əlaqələri qarşılıqlı hörmət prinsiplərinə əsaslanır

25.04.2026 [17:22]

Azərbaycan və Ukrayna əlaqələri çoxəsrlik tarixə köklərə söykənir, hər iki ölkənin neçə yüzilliklər əvvəl möhkəm ənənəvi səmimi dostluq münasibətləri olmuşdur. Dövlət müstəqilliyi əldə edən hər iki respublikanın ikitərəfli əlaqələri Ulu Öndər Heydər Əliyevin 1995-ci ildə Ukraynaya səfərindən sonra əsl inkişaf mərhələsinə daxil olmuşdur. Cənab Prezident İlham Əliyevin Ukraynaya rəsmi səfərləri də mühüm siyasi əhəmiyyət daşımışdır.

Azərbaycan və Ukrayna güclü regional tərəfdaş kimi beynəlxalq təşkilatlarda da çiyin-çiyinə dayanaraq birgə fəaliyyət göstərir. BMT, Avropa İttifaqı, ATƏT, GUAM, Qara Dəniz İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatı və digər qurumlar daxilində əməkdaşlıq ikitərəfli strateji əlaqələri daha da möhkəmləndirib. İki ölkə arasında Birgə Bəyannamənin, eləcə də strateji əməkdaşlığın inkişafına dair siyasi sənədlərin imzalanması əlaqələrin yüksək Zirvəyə çatması üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Azərbaycan müstəqil dövlətdir, xarici siyasətini, ikitərəfli və çoxtərəfli əlaqələrini öz milli maraqlarına uyğun qurur və həyata keçirir. Bu əlaqələr heç bir zaman başqa ölkələrə qarşı yönəlməyib. Azərbaycan bütün öllələrin ərazi bütövlüyünün və suverenliyinin tərəfdarıdır. Bu, beynəlxalq hüququn təməl prinsiplərindən biridir. Bu prinsiplərə riayət olunmadığı halda təhlükəsizlik, əməkdaşlıq, sülh şəraitində birgəyaşayış mümkünsüz hala gəlir. Azərbaycan ərazi bütövlüyünün pozulmasından onillər əziyyət çəkib. Ona görə də bu prinsiplərə riayət olunmasınln vacibliyini yaxşı dərk edir. Azərbaycan Ukrayna ilə Rusiya arasında münaqişədə hər hansı bir formada iştirak etmir, hərbi komponentlərdən tamamilə uzaqdır.

Azərbaycan davamlı olaraq Ukraynaya humanitar dəstəyini göstərir, yardımlar edir, sülhpərvər ölkə kimi bölgədə sülühn təmin edilməsinə çalışır. Ukraynda müxtəlif iqtisadi proqramlara dəstək verir, sosial qayğısını əsirgəmir.

Ukrayna ilə Azərbaycan arasında enerji sahəsində əməkdaşlığın inkişaf potensialı da böyükdür. Ölkəmizin enerji siyasəti geniş coğrafiyanı əhatə etməklə Ukraynanın iqtisadi təhülkəsizliyi üçün də mühüm əhəmiyyət kəsb edir. SOCAR-ın Ukraynada yanacaqdoldurma məntəqələri fəaliyyət göstərir. SOCAR ötən il ilk dəfə Azərbaycan qazının Bolqarıstan-Rumıniya-Ukrayna dəhlizi üzərindən qaz tədarükünə başlayıb. Bu, Ukrayna üçün kritik məqamda ən böyük iqtisadi addın idi. Çünki 2025-ci il yanvarın 1-dən Rusiya ilə Ukrayna arasındakı qaz tranzitinə dair dövlətlərarası sazişin hüquqi qüvvəsi başa çatıb və rəsmi Kiyev 5 il əvvəl “Qazprom” ilə “Naftoqaz” arasında imzalanmış sazişin müddətinin uzadılmayıb. Nəticədə Rusiya qazının Ukrayna üzərindən Avropaya nəqli dayanıb, eyni zamanda, Ukrayna rus qazının tədarükünü tamamilə qapadılıb. Bu qərar Ukraynanın mövcud qaz şəbəkələri infrastrukturuna və qaz anbarlarına mənfi təsirlər göstərməyə başlayıb. Ukrayna həmin sistemin işləkliyinin qoruyub saxlamaq üçün müəyyən resurslar axtarıb tapsa da, dayanıqlı yanacaq əldə edə bilməyib. Qus qazının tranziti dayandığından Ukraynanın qazpaylayıcı sistemi işləksiz qaldığı halda tamamilə iflic ola bilərdi. Azərbaycanın Transbalkan marşrutu ilə sınaq tədarükü həyata keçirməklə Ukraynanın enerji infrastrukturunu sıradan çıxmaqdan xilas etdi. Bu, həqiqətən də böyük hadisədir və məsələ hansısa həcmdə yanacağın ötürülməsi yox, bir dövlətin enerji sisteminin çöküşünün qarşısının alınmasıdır. Azərbaycan bu nümunəvi addımı ilə bir haha sübut edir ki, regionda əsil enerji əməkdaşlığı və dostluğu halqası yaradan qüdrətli dövlətdir.

Tərəflər arasında ikitərəfli biznes əlaqələrinin inkişafı da qanedicidir. Azərbaycan və Ukrayna arasında təhsil və elm, humanitar sahələrdə də möhkəm əməkdaşlıq qurulub. Ukraynaını ali təhsil ocaqlarında təxminəm 1250 azərbaycanlı tələbənin təhsil alması təmin olunub. Bakı Slavyan Universitetində Ukrain dili tədris olunur. Kiyevdə Heydər Əliyev adına Siyasi və Sosial Elmlər İnstitutu fəaliyyət göstərir. Kiyev şəhərində 2018-ci il iyulunda Müslüm Maqomayev bağının açılması, 2019-cu il mayında həmin ünvanda Nəsiminin abidəsinin ucaldılması, noyabr ayında isə Dnepr şəhərində Azərbaycan Mərkəzinin açılışı, həmçinin Kiyevdə Azərbaycan-Ukrayna Xalqlarının Dostluq Parkınnı istifadəyə verilməsi mədəni əlaqələrin yaxşı təcəssümüdür. Həmçinin Bakıda Ukraynanın böyük şairi Taras Şevçenkonun abidəsinin açılışı, 2021-ci idə Ukraynanın Azərbaycandakı səfirliyi nəzdində Ukrayna Mədəniyyət Mərkəzinin fəaliyyətə başlaması humanitar qardaşlığa nümunədir.

Elbrus Cəfərli

Paylaş:

Baxılıb: 505 dəfə