Ölkəmiz qlobal enerji xəritəsində enerji mərkəzi kimi mövqeyini daha da möhkəmləndirir

Bakı:

13 °C

82 %

7 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Arxiv / Ölkəmiz qlobal enerji xəritəsində enerji mərkəzi kimi mövqeyini daha da möhkəmləndirir

Ölkəmiz qlobal enerji xəritəsində enerji mərkəzi kimi mövqeyini daha da möhkəmləndirir

04.03.2026 [15:42]

Məlumdur ki, Prezident İlham Əliyevin Cənub Qaz Dəhlizi və Yaşıl Enerji Məşvərət Şuraları çərçivəsində etdiyi çıxış Azərbaycanın müasir dünya enerji xəritəsində tutduğu mövqeni və qarşıdakı onilliklər üçün müəyyənləşdirdiyi strateji yol xəritəsini aydın şəkildə ortaya qoyur. Bu nitq təkcə görülən işlərin hesabatı deyil, eyni zamanda ölkənin enerji diplomatiyasının yeni keyfiyyət mərhələsinə qədəm qoyduğunu təsdiqləyən siyasi bəyanatdır. Yeri gəlmişkən, Prezidentin çıxışında diqqətçəkən məqamlardan biri Azərbaycan qazını idxal edən ölkələrin sayının 16-ya çatmasıdır.

Qeyd etmək lazımdır ki, xüsusilə boru kəmərləri vasitəsilə qaz tədarükünün coğrafiyasına görə Azərbaycanın dünyada aparıcı mövqeyə yüksəlməsi Bakının etibarlı və uzunmüddətli tərəfdaş statusunu möhkəmləndirir. Tədarük marşrutlarının Avropa hüdudlarını aşaraq Suriya kimi regionlara qədər genişlənməsi isə Azərbaycanın yalnız kommersiya maraqları ilə deyil, eyni zamanda sosial və humanitar məsuliyyət amili ilə çıxış edən enerji aktoru olduğunu göstərir.

Onu da qeyd edək ki, Prezident çıxışında yaxın perspektiv üzrə konkret hasilat hədəfləri də açıqlanir. Bunlara “Azəri-Çıraq-Günəşli” yatağının dərin qaz laylarının işlənməsi, “Abşeron” yatağının ikinci mərhələsi çərçivəsində hasilatın üç dəfə artırılması, eləcə də “Şahdəniz” və “Ümid” yataqları üzrə yeni mərhələlərin reallaşdırılması daxildir. Bu layihələr hesabına qaz hasilatının əlavə olaraq 10 - 15 milyard kubmetr artırılması proqnozlaşdırılır. Bununla yanaşı, dövlət başçısı prinsipial bir məqama diqqət çəkir: Artan hasilat yalnız o halda real iqtisadi effekt verə bilər ki, Cənub Qaz Dəhlizinin ötürücülük qabiliyyəti artırılsın və interkonnektor şəbəkəsi genişləndirilsin. Bu isə enerji diplomatiyasının növbəti mərhələdə daha intensiv koordinasiya tələb edildiyini göstərir. Çıxışda yaşıl enerji keçidi ayrıca və strateji prioritet kimi təqdim olunur. Azərbaycan zəngin qaz ehtiyatlarına malik olsa da, enerji siyasətini yalnız ənənəvi enerji resursları üzərində qurmaq niyyətində deyil. “ACWA Power” və “Masdar” kimi qlobal şirkətlərlə əməkdaşlıq, 2032-ci ilə qədər 6 - 8 giqavat bərpaolunan enerji gücünün yaradılması hədəfi ölkənin ekoloji öhdəliklərinə və uzunmüddətli enerji transformasiyasına sadiqliyini nümayiş etdirir. Prezidentin vurğuladığı “praqmatizm və realizm” yanaşması – yəni qaz və yaşıl enerjinin paralel inkişafı – hazırkı qlobal enerji böhranı fonunda ən rasional model kimi qiymətləndirilə bilər".

Məlum olduğu kimi, ölkəmiz artıq yalnız xammal ixracatçısı deyil, həm də beynəlxalq enerji infrastrukturunda pay sahibi və investor kimi çıxış edir. Türkiyədə 870 MVt gücündə elektrik stansiyasının alınması, Serbiya ilə yeni elektrik stansiyasının tikintisinə dair razılaşma, həmçinin İtaliya və Türkiyədə ümumi gücü 22 milyon ton olan neftayırma müəssisələrində iştirak ölkənin enerji zəncirinin müxtəlif həlqələrində mövqelərini gücləndirir. Bu strategiya gəlir mənbələrinin şaxələndirilməsinə və Avropanın enerji təhlükəsizliyində Azərbaycanın rolunun sistemli şəkildə artmasına xidmət edir.

Yeri gəlmişkən, qeyd edək ki, ABŞ ilə imzalanmış Strateji Tərəfdaşlıq Xartiyası çərçivəsində enerji, süni intellekt və data mərkəzləri sahəsində əməkdaşlıq perspektivlərinin genişlənməsi isə Azərbaycanın enerji siyasətini texnoloji modernizasiya ilə uzlaşdırmaq niyyətini göstərir. Dünyanın aparıcı gücü ilə bu səviyyəli tərəfdaşlıq ölkənin regional geosiyasi çəkisini daha da artırır və enerji təhlükəsizliyini milli təhlükəsizlik konsepsiyası ilə birbaşa əlaqələndirir.

Ən əsası, Prezident İlham Əliyevin çıxışı Azərbaycanın enerji suverenliyinin möhkəmləndirilməsi, işğaldan azad edilmiş ərazilərin hidroenerji potensialının iqtisadi dövriyyəyə cəlb edilməsi və Xəzər hövzəsini Avropa ilə birləşdirən “yaşıl körpü” modelinin formalaşdırılması istiqamətində ardıcıl siyasi iradəni əks etdirir.

Emin Məmmədov,

YAP Göygöl rayon təşkilatı üzrə “Azərişıq” ASC Qərb RETSİ-nin Göygöl Elektrik şəbəkəsi ərazi partiya təşkilatının sədri

Paylaş:

Baxılıb: 296 dəfə