COP29-dan WUF13-ə...
06.05.2026 [08:32]
Gələcək şəhərlər üçün qlobal dialoq platforması
Ekologiya və ətraf mühitin mühafizəsi gələcəyimiz üçün həyati əhəmiyyət daşıyan geniş və çoxşaxəli bir sahədir. Bu sahədə atılan hər bir kiçik addım belə planetimizin sağlamlığına böyük təsir göstərə bilər. Müasir dövrdə sənayeləşmə, urbanizasiya və texnoloji inkişafın sürətlənməsi nəticəsində təbii resursların həddindən artıq istismarı, havanın, suyun və torpağın çirklənməsi kimi problemlər getdikcə daha kəskin hal alır. Bütün bunlar da ekosistemlərin tarazlığını pozaraq canlı aləmin davamlılığı üçün ciddi təhlükələr yaradır.
Meşələrin qorunması, biomüxtəlifliyin saxlanılması və iqlim dəyişikliyi ilə mübarizə kimi qlobal məsələlər də ekologiyanın əsas istiqamətləri arasında yer alır. Bu problemlərin həlli üçün beynəlxalq əməkdaşlıq, elmi tədqiqatlar və innovativ texnologiyaların tətbiqi mühüm rol oynayır. İnsan və təbiət arasında harmoniyanın bərpası yalnız ekoloji balansın qorunmasına deyil, həm də insanların fiziki və psixoloji rifahına müsbət təsir göstərir.
WUF13 COP29-un məntiqi davamı kimi...
Məlumdur ki, paytaxtımız bu il Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü sessiyasına (WUF13) ev sahibliyi edəcək. COP29 sübut etdi ki, Azərbaycan Vətən müharibəsindən sonra regionda yaratdığı reallıqlar fonunda etibarlı tərəfdaş və məsuliyyətli ev sahibi kimi, məsələlərin həllində nəticəyönümlü fəaliyyət ortaya qoymağı bacarır. Bu baxımdan, WUF13-ü COP29-un məntiqi davamı kimi, beynəlxalq ictimaiyyətin respublikamıza artan etimadı və etibarı olaraq dəyərləndirə bilərik. Həm COP29, həm də WUF13 göstərir ki, ölkəmiz bu gün nəinki regional, o cümlədən də qlobal məsələlərin həllində faydalı dialoq məkanına çevrilib və bu proses davamlılığını qoruyub saxlayır.
WUF13-ün ekologiya gündəliyi...
WUF13 və ekologiya mövzusu müasir şəhərlərin gələcəyi, insan həyatının keyfiyyəti və təbiətlə harmoniyanın qorunması baxımından da olduqca aktual və düşündürücü bir istiqamət kimi ön plana çıxır. Sürətlə urbanizasiya olunan dünyada şəhərlər təkcə iqtisadi və sosial mərkəzlər deyil, eyni zamanda ekoloji tarazlığın ya qorunduğu, ya da ciddi şəkildə pozulduğu əsas məkanlara çevrilməkdədir. Bu baxımdan WUF13 kimi qlobal tədbirlər daha dayanıqlı gələcək üçün ortaq düşünməyə vadar edir.
İnsan davranışları dəyişmədən ekoloji strategiya uğur qazana bilmir
Məlumdur ki, şəhərlərin böyüməsi ilə paralel olaraq yaşıllıqların azalması, hava çirklənməsinin artması, su ehtiyatlarının qeyri-davamlı istifadəsi və tullantıların idarə olunmasında problemlər var. Həmin problemlər ekoloji tarazlığı ciddi şəkildə sarsıtdığı üçün WUF13 çərçivəsində bu məsələlərin yalnız texniki deyil, həm də sosial və mədəni aspektlərinin müzakirə olunması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki insan davranışları dəyişmədən heç bir ekoloji strategiya tam uğur qazana bilmir və bu səbəbdən şəhərlərdə ekoloji maarifləndirmə, yaşıl enerji həlləri və davamlı nəqliyyat sistemləri kimi mövzular eyni dərəcədə vacib hesab olunur.
Ekologiya ilə bağlı əsas çağırışlardan biri də şəhər mühitində karbon izinin azaldılması və iqlim dəyişikliklərinə qarşı dayanıqlılığın artırılmasıdır. Belə ki, betonlaşmanın artdığı, təbii landşaftların daraldığı və istilik adası effektinin gücləndiyi müasir şəhərlərdə atılan hər bir addım böyük dəyişikliklər yarada bilər. WUF13 kimi qlobal platformalar bu dəyişikliklərin müzakirəsi üçün ideal zəmin yaradır.
WUF13 yalnız beynəlxalq müzakirə platforması deyil!
Şəhər ekologiyası yalnız problemlərin qeyd olunması ilə məhdudlaşmır, əksinə, bu problemlərin həlli üçün innovativ yanaşmaların, ağıllı şəhər texnologiyalarının, yaşıl infrastruktur layihələrinin və təbiətə əsaslanan həllərin tətbiqi ilə yeni bir inkişaf modelinin formalaşdırılmasını tələb edir.
Nəticə etibarilə, WUF13 və ekologiya mövzusu təkcə beynəlxalq müzakirə platforması deyil, həm də insanlığın öz yaşam tərzini yenidən düşünməsi üçün bir çağırışdır. Şəhərlərin gələcəyi əslində bizim bu gün qəbul etdiyimiz qərarlardan asılıdır. Təbiəti qoruyan, resursları ağıllı istifadə edən və davamlı inkişafı əsas götürən bir yanaşma seçsək, şəhərlər həm iqtisadi güc mərkəzi, həm də ekoloji tarazlığın qorunduğu yaşıl məkanlar kimi inkişaf edə bilər.
Yeganə BAYRAMOVA
Məqalə “Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyi”nin maliyyə dəstəyi ilə “Ekologiya və ətraf mühitin mühafizəsi” istiqaməti üzrə hazırlanmışdır.
Xəbər lenti
Hamısına baxYAP xəbərləri
20 Oktyabr 23:02
İdman
20 Oktyabr 22:46
İdman
20 Oktyabr 22:13
Dünya
20 Oktyabr 21:07
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 20:49
Dünya
20 Oktyabr 20:42
Mədəniyyət
20 Oktyabr 20:10
İdman
20 Oktyabr 19:10
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 18:49
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 18:32
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 18:11
Sosial
20 Oktyabr 17:59
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 17:40
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 17:28
Sosial
20 Oktyabr 16:43
Dünya
20 Oktyabr 16:22
Sosial
20 Oktyabr 16:17
Mədəniyyət
20 Oktyabr 16:11
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 16:11
Dünya
20 Oktyabr 15:51
Sosial
20 Oktyabr 15:19
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 15:16
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 15:15
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 14:52
Dünya
20 Oktyabr 14:52
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 14:30
Dünya
20 Oktyabr 14:28
İdman
20 Oktyabr 14:21
Hadisə
20 Oktyabr 14:14
Elm
20 Oktyabr 14:13
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 14:13
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 13:50
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 13:47
İdman
20 Oktyabr 13:47
Dünya
20 Oktyabr 13:24
Dünya
20 Oktyabr 12:41
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 12:39
Elm
20 Oktyabr 12:28
Dünya
20 Oktyabr 11:45
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 11:42
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 11:15
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 11:03
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 10:59
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 10:29
Analitik
20 Oktyabr 10:23
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 10:15
Dünya
20 Oktyabr 10:12
Gündəm
20 Oktyabr 10:05
Dünya
20 Oktyabr 09:50
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 09:47
Analitik
20 Oktyabr 09:41
Gündəm
20 Oktyabr 09:30
YAP xəbərləri
20 Oktyabr 09:28
Sosial
20 Oktyabr 09:17
İqtisadiyyat
20 Oktyabr 08:51
Sosial
20 Oktyabr 08:36
Gündəm
20 Oktyabr 08:12
İdman
19 Oktyabr 23:17
Dünya
19 Oktyabr 22:55
Dünya
19 Oktyabr 22:12
Sosial
19 Oktyabr 21:49
Dünya
19 Oktyabr 21:13
Mədəniyyət
19 Oktyabr 21:09
Dünya
19 Oktyabr 20:41
İdman
19 Oktyabr 20:19
Siyasət
19 Oktyabr 20:18
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 19:06
İqtisadiyyat
19 Oktyabr 18:53
YAP xəbərləri
19 Oktyabr 18:26
Müsahibə
19 Oktyabr 18:25

