Mart nə üçün “dərd ayı”dır?
13.03.2026 [08:57]
Adətən “Mart gəldi, dərd gəldi”, “Mart çıxdı, dərd çıxdı” deyimini bayramlarla bol olan mart ayı haqqında eşidirik. Əslində isə mart bayramlar ayıdır. Lakin düşünürük ki, mart tez çıxsa, işlərimiz yoluna düşəcək. Mart ayı Azərbaycanda həm təbiətin oyanışını, həm də insanların sağlamlığında müəyyən dəyişiklikləri bildirir. Məlumdur ki, marta “Boz ay” da deyirlər.
Bəzi folklorşünaslar bildirir ki, “Mart gəldi, dərd gəldi, mart çıxdı, dərd çıxdı” deyiminin yaranmasına səbəb mart ayında hava şəraitinin qeyri-sabit keçməsi ilə bağlıdır. Məlum olduğu kimi, martda hava tez-tez küləkli, dəyişkən, buludlu, tutqun olur. Bu da kənd təsərrüfatı ilə məşğul olan insanlar üçün sıxıntı yaradır. Beləliklə, qədim zamanlarda ölkəmizdə mart ayına problem, dərd kimi baxıblar, onun tezliklə çıxmasını gözləyiblər. Martdan sonra isə təbiət tamamilə oyanmağa, yaşıllaşmağa başlayır. İnsanların da həyatları rahatlaşmağa doğru getdiyindən “Mart çıxdı, dərd çıxdı” deyirlər.
Martın gəlişi ilə allergiyadan əziyyət çəkənlərin narahatlığı da başlayır. Çox vaxt allergiya burun axması, çoxlu asqırma və göz qaşınması kimi əlamətlərlə müşahidə edildiyinə görə qripə bənzəyir. Yazın gəlişi ilə mövsümi allergiya da baş qaldırır.
Allergiya fərqli xüsusiyyətə malikdir. Məsələn, qida allergiyası zamanı buna səbəb olan qida məhsulu rasiondan çıxarılandan sonra şikayətlər aradan qalxır. Ağacların çiçəkləməsi, təbiətdə gedən tozlanma prosesinə qarşı allergiyası olanların işi daha çətin olur. Bəzən allergiya ilə qripi dəyişik salanlar da olur.
Qrip və yaz allergiyasının fərqi...
İnfeksionist Vüqar Cavadzadə “Yeni Azərbaycan”a açıqlamasında bildirib ki, fevral ayının ortalarından artıq çiçəklərdə tozlanma prossesi başlayır. Tozlanmada iştirak edən tozcuqlar mikroskopik ölçülü olur və gözlə görünmür, kilometrlərlə ətrafa yayılır.
İnfeksionistin sözlərinə görə, qrip və yaz allergiyası arasındakı müəyyən fərqlər var. Belə ki, qrip zamanı bədən ağrıları daha ön planda olduğu halda, allergiyada belə olmur:
“Allergiyada qriplə müqayisədə asqırmalar daha tez-tez olur. Allergiya ilə əlaqədar xəstəliklərdə qızdırma halları da o qədər müşahidə edilmir. Bədəndə ağrıların və qızdırma hallarının ön planda olması daha çox virus mənşəli, yaxud digər respirator xəstəliklə əlaqədardır”.
Tam müalicəsi yoxdur
Həkim qeyd edib ki, allergiyanın tam müalicəsi yoxdur: “Başqa bir hal xəstəliyin bəzən uzun müddət davam etməsidir. Buna səbəb allergiyaya meyilli olanların özləri istəməsə də, onu yaradan səbəblərlə daim təmasda olmasıdır. Bəzi insanların bu tozcuqlara, polemlərə qarşı həssaslığı və allergiyası var. Allergiyası olan insanlarda da yaz aylarında burun tutqunluğu, nəfəsalmanın çətinləşməsi, burunda qaşınma, qripə bənzər hallar olur. Eyni zamanda burundan selik ifrazı, gözlərdə qum qalma hissi, qaşınma, sulanma, qulaqda, damaqda qaşınmalar kimi şikayətlər olur. Bəzi pasiyentlərdə bronxial-astma, polen allergiyası xəstəliyi var, bu isə yaz mövsümündə astmanın kəskinləşməsinə səbəb olur. Ən çox müraciət edilən şikayətlər mövsüm allergiyasıdır və xroniki xəstəlikdir. Bu mövsüm pasiyenti müalicə etsək də, bu prosesin gələcəkdə təkrarlanma ehtimalı böyükdür. Davamlı müalicə alan pasiyentlərdə sakitləşmə olur və bir necə il xəstələri narahat etmir. Lakin bu xəstələr daim özlərinə nəzarət etməlidirlər. Ümumiyyətlə, allergiya əlamətləri soyuqdəymə, qrip kimi başa düşülür. İnsanlar müraciət edirlər ki, iki aydır qripəm, immunitetim aşağı düşüb. Müayinə etdikdə isə məlum olur ki, bu, yaz allergiyasıdır. Qeyd edim ki, qrip viral infeksiyadır və bir həftə -10 gün ərzində yekunlaşır”.
Yeganə BAYRAMOVA
Xəbər lenti
Hamısına baxDünya
11 İyun 21:28
Dünya
11 İyun 21:10
Dünya
11 İyun 20:41
Dünya
11 İyun 20:16
Sosial
11 İyun 19:52
Dünya
11 İyun 19:20
Xəbər lenti
11 İyun 19:04
Dünya
11 İyun 18:26
YAP xəbərləri
11 İyun 18:08
YAP xəbərləri
11 İyun 18:08
11 İyun 18:07
YAP xəbərləri
11 İyun 18:06
İqtisadiyyat
11 İyun 17:17
Xəbər lenti
11 İyun 16:52
YAP xəbərləri
11 İyun 16:39
Dünya
11 İyun 16:39
Elm
11 İyun 16:29
İqtisadiyyat
11 İyun 16:28
Sosial
11 İyun 16:26
Siyasət
11 İyun 16:03
YAP xəbərləri
11 İyun 15:55
Dünya
11 İyun 15:54
Sosial
11 İyun 15:42
Xəbər lenti
11 İyun 15:30
YAP xəbərləri
11 İyun 15:27
Sosial
11 İyun 15:05
YAP xəbərləri
11 İyun 15:04
YAP xəbərləri
11 İyun 15:03
YAP xəbərləri
11 İyun 14:59
YAP xəbərləri
11 İyun 14:57
YAP xəbərləri
11 İyun 14:36
Sosial
11 İyun 14:00
Siyasət
11 İyun 13:56
YAP xəbərləri
11 İyun 13:55
İqtisadiyyat
11 İyun 13:46
Hadisə
11 İyun 13:44
YAP xəbərləri
11 İyun 13:34
İqtisadiyyat
11 İyun 13:14
İqtisadiyyat
11 İyun 13:12
Sosial
11 İyun 12:58
YAP xəbərləri
11 İyun 12:53
YAP xəbərləri
11 İyun 12:50
İqtisadiyyat
11 İyun 12:46
Sosial
11 İyun 12:45
Sosial
11 İyun 12:28
İdman
11 İyun 12:16
YAP xəbərləri
11 İyun 12:02
YAP xəbərləri
11 İyun 12:01
YAP xəbərləri
11 İyun 12:00
YAP xəbərləri
11 İyun 11:53
YAP xəbərləri
11 İyun 11:52
Gündəm
11 İyun 11:49
YAP xəbərləri
11 İyun 11:41
Gündəm
11 İyun 11:25
Ədəbiyyat
11 İyun 11:01
Sosial
11 İyun 10:54
Gündəm
11 İyun 10:51
İqtisadiyyat
11 İyun 10:45
Gündəm
11 İyun 10:36
İqtisadiyyat
11 İyun 10:13
YAP xəbərləri
11 İyun 09:40
Analitik
11 İyun 09:33
Analitik
11 İyun 09:17
Sosial
11 İyun 08:54
Mədəniyyət
11 İyun 08:30
Daxili siyasət
10 İyun 23:31
Dünya
10 İyun 22:46
İqtisadiyyat
10 İyun 22:19
YAP xəbərləri
10 İyun 22:11
İdman
10 İyun 21:54

