Qaz pulunu kim verəcək?

Bakı:

14 °C

82 %

8 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Xəbər lenti / Qaz pulunu kim verəcək?

Qaz pulunu kim verəcək?

01.04.2022 [10:31]

Dost olmayanlar Rusiyaya “yox” dedi

Pərviz SADAYOĞLU

Qərbin iqtisadi sanksiyalarına məruz qalan Rusiya rəqiblərinə adekvat cavablar verməyə çalışır. Avropanın enerji təhlükəsizliyində mühüm rol oynayan rəsmi Kreml bu dəfə köhə qitəni ən həssas yerindən “vurmağa” çalışdı. Rusiya prezidenti Vladimir Putin hökumətin iclasında bildirib ki, təbii qaz tədarükü üçün ödənişləri dollar, avro da daxil olmaqla digər valyutalarla qəbul edilməyəcək, rublla ödənişlərə keçiləcək. “Mən qeyri-dost adlandırılan ölkələrə verilən təbii qaz üçün ödənişlərin Rusiya rublu ilə edilməsinə dair bir sıra tədbirləri həyata keçirmək qərarına gəldim”, - Putin qeyd edib. Rusiya prezidentinin Avropaya verdiyi müddət isə başa çatır.

Avropa isə Rusiyanın “təhdidinə” qarşı birlik nümayiş etdirmək qərarı alıb. Belə ki, “G7” ölkələri Rusiyaya qazın pulunu rublla ödəməyəcəklər”ini bəyan edib. Bu barədə Almaniyanın vitse-kansleri Robert Xabek məlumat yayıb. O bildirib ki, “G7” ölkələri Rusiyanın enerji idxalına görə rublla ödəniş tələbindən imtina edirlər. Vitse-kansler əlavə edib ki, Almaniya Rusiyadan təbii qaz idxalının dayandırılmasının bütün ssenarilərinə, o cümlədən Moskvanın birtərəfli qaydada tədarükü kəsməsi variantına belə hazırdır.

“Biz bütün ssenarilərinə hazırıq və təkcə dünəndən deyil. Almaniya hökuməti yeni ilin əvvəlindən bunun üzərində işləyir. Berlin Rusiyadan neft, qaz və kömür idxalı asılılığını tədricən azaltmağa səy göstərir”, - o vurğulayıb.

Vitse-kansler Moskvanın qazın pulunu rublla ödəməsi tələbini Qərbi parçalamaq cəhdi kimi qiymətləndirib. O, qaz tədarükünün rublla ödənilməsinin qəbuledilməz olduğunu söyləyib. Xatırladaq ki, “G7” dövlətlər qrupuna Böyük Britaniya, Almaniya, İtaliya, Kanada, ABŞ, Fransa, Yaponiya daxildir. Verilən qərarın Rusiya ilə enerji mübadiləsinə necə təsir göstərəcəyi isə sual doğurur.

Məsələ ilə bağlı fikirlərini bölüşən politoloq İlqar Vəlizadə bildirib ki, Rusiyanın bu etirazın qarşılığında ata biləcəyi iki addım var. Birinci variant, qaz ixracını davam etdirməkdir: “Qaz ixracı davam etsə belə, Rusiya öz tələblərindən geri çəkilməyəcək. Sadəcə “dost olmayan ölkələrə” verdiyi müddəti uzadacaq. İkinci variant isə Kremlin tələbinin yerinə yetirilməməsi qarşılığında qaz ixracına qadağa qoyulmasıdır. Hər iki variantın reallaşması mümkün görünsə də, indiki halda Rusiyanın qaz ixracını dayandırması inandırıcı deyil. Hazırda Rusiya qazının ən böyük ixrac bazarı məhz Avropadır. Qərbin iqtisadi sanksiyaları isə Rusiyanın maliyyə sistemini olduqca çətin vəziyyətə salıb. Bu çətinliyi sığortalamaq yalnız qazın satışı ilə mümkün ola bilər. Düşünürəm ki, Rusiya Avropaya qaz satmağa məcburdur. Düzdür, bu ticarətdə müəyyən şərtlərin dəyişməsi də istisna olunmur. Amma qaz ixracı dayanmayacaq. Çünki Rusiyanın qısa bir zamanda Avropa bazarına əvəzedici tapa bilmə imkanı yoxdur”.

İ.Vəlizadə enerji bazarında ənənəvi hesablaşma valyutasının ABŞ dolları olduğunu da dilə gətirib. “Bu, birjalardan da məlumdur. Milli valyuta ilə enerji daşıyıcılarını satmaq praktikası, demək olar ki, mövcud deyil. Əslində, buna ehtiyac da yoxdur. Çünki bütün enerji ixracatçıları məhz valyuta əldə etmək üçün öz məhsulunu dünya bazarına çıxarır. Düşünmürəm ki, praktikada belə bir hala rast gəlinsin”, - deyə o əlavə edib.

Paylaş:

Baxılıb: 714 dəfə