Böyük xeyriyyəçi qadın - Nabat Aşurbəyova
26.10.2023 [14:20]
M.BAYRAMLI
Bu materialımızda Azərbaycan tarixində önəmli iz buraxan şəxslərin həyatına sizinlə birlikdə işıq tutmağa çalışacağıq. Bu dəfə haqqında danışacağımız şəxs məşhur Afşar tayfasından olan Aşurbəyovların qızı Nabat Xoca Aşurbəyovadır. Nabat Aşurbəyova 1795-ci ildə Bakı şəhərində dünyaya gəlib. Nabat xanım xeyriyyəçi kimi məşhurlaşıb. Öz səxavəti və xeyirxahlığına görə ad qazanıb, neft mədənlərinə və bir çox böyük imarətlərə malik olub, şollar su kəmərinin çəkilməsinə külli miqdarda pul xərcləyib, Sabunçu xəstəxanasında kasıb və yetimlərin müalicəsini öz üzərinə götürüb və daha nələr, nələr...
Görünür ki, Allah ona uzun ömrü yaxşı işlər gördüyü üçün göndərib. Nə az, nə çox 117 il yaşayıb. Onun şeirlər yazdığı da məlumdur. Təəssüf ki, həmin şeirlər sonrakı nəsillər üçün saxlanılmayıb.
Aşurbəyovanın həyatındakı ən böyük iş Təzə Pir məscidinin inşası idi.
O, məscidi tikmək üçün ilk diplomlu Azərbaycan memarı Zivər bəy Əhmədbəyovu (Sovet dövründə Bakının ilk baş memarı oldu) dəvət etdi. Zivər bəyə vəsait ayıraraq onu ən məşhur məscidlərin memarlığını öyrənmək üçün İstanbula və Yaxın Şərqdəki ərəb ölkələrinə göndərdi. Səfərdən sonra Zivər bəy ona iki hündür minarəli məscid layihəsini təqdim etdi. Lakin Bakı qubernator idarəsi pravoslav din xadimlərinin təkidi ilə minarənin ancaq bir mərtəbəsinin tikilməsinə icazə verdi. Əgər məscidin minarəsi ikimərtəbəli olsaydı, öz hündürlüyü və yaraşığına görə elə həmin dövrdə (1897-ci il) onun yaxınlıqda tikilmiş Aleksandr Nevski pravoslav kilsəsini kölgədə qoyardı. Qısa minarə ilə tikilməsinə belə baxmayaraq, Təzəpir məscidi Bakıda ən iri və möhtəşəm məscid oldu. Məscidin özülünə birinci daşı öz fəaliyyətinə adi bənna kimi başlayan, daha sonra milyonçu olan Hacı Zeynalabdin Tağıyev qoydu. Nabat xanım Tağıyevi şəxsən özü dəvət etmişdi. 9 ildən sonra məscidin baş günbəzinə sonuncu daş da qoyuldu. Lakin Nabat xanım öz arzusunun sona yetdiyini görmədi və 1912-ci ildə vəfat etdi. Ölümündən sonra oğlu Hacı Abbas Qulu Rzayev bu işə rəhbərlik etdi. Tikinti 1914-cü ildə başa çatdı. Təzə Pir məscidinin girişinin qarşısında, sağ tərəfdə, bu məscidi inşa edən Nabat xanımın və oğlu Hacı Abbas Qulunun dəfn olunduğu bir qəbir var.
Xəbər lenti
Hamısına bax
İqtisadiyyat
28 Sentyabr 23:35
Dünya
28 Sentyabr 23:12
Elm
28 Sentyabr 22:40
Dünya
28 Sentyabr 22:18
Dünya
28 Sentyabr 21:56
Dünya
28 Sentyabr 21:29
Dünya
28 Sentyabr 20:45
Dünya
28 Sentyabr 20:32
Dünya
28 Sentyabr 20:17
Dünya
28 Sentyabr 19:50
Dünya
28 Sentyabr 19:24
Dünya
28 Sentyabr 19:09
Sosial
28 Sentyabr 18:37
Sosial
28 Sentyabr 18:35
Sosial
28 Sentyabr 18:34
Dünya
28 Sentyabr 18:16
İdman
28 Sentyabr 18:11
Siyasət
28 Sentyabr 17:39
Dünya
28 Sentyabr 17:31
Dünya
28 Sentyabr 17:22
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 16:40
Dünya
28 Sentyabr 16:31
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 16:23
Xəbər lenti
28 Sentyabr 16:12
Elanlar
28 Sentyabr 15:59
Sosial
28 Sentyabr 15:30
Dünya
28 Sentyabr 15:19
Elanlar
28 Sentyabr 15:16
Sosial
28 Sentyabr 14:31
Dünya
28 Sentyabr 14:25
Din
28 Sentyabr 14:03
İdman
28 Sentyabr 13:55
Sosial
28 Sentyabr 13:41
Dünya
28 Sentyabr 13:30
Sosial
28 Sentyabr 13:06
Sosial
28 Sentyabr 12:48
Siyasət
28 Sentyabr 12:44
Sosial
28 Sentyabr 12:34
Sosial
28 Sentyabr 12:33
Dünya
28 Sentyabr 12:14
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 12:13
Hadisə
28 Sentyabr 12:12
Sosial
28 Sentyabr 12:12
İqtisadiyyat
28 Sentyabr 11:58
Dünya
28 Sentyabr 11:26
Xəbər lenti
28 Sentyabr 11:18
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 11:17
Mədəniyyət
28 Sentyabr 11:05
Gündəm
28 Sentyabr 11:04
Sosial
28 Sentyabr 10:40
Sosial
28 Sentyabr 10:39
Dünya
28 Sentyabr 10:39
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 10:17
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 10:05
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 10:02
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 10:00
YAP xəbərləri
28 Sentyabr 09:55
Dünya
28 Sentyabr 09:45
Hadisə
28 Sentyabr 09:17
Dünya
28 Sentyabr 08:50
Dünya
28 Sentyabr 08:23
Siyasət
28 Sentyabr 07:24
Xəbər lenti
27 Sentyabr 23:33
Hərbi
27 Sentyabr 23:11
Siyasət
27 Sentyabr 22:25
İdman
27 Sentyabr 21:39
Dünya
27 Sentyabr 20:18
Siyasət
27 Sentyabr 20:00
Dünya
27 Sentyabr 19:21
Dünya
27 Sentyabr 18:35
