Asiyadan Qərbə uzanan mədəniyyət: türk və ərəb folklorunda kölgə oyunları
11.06.2026 [16:29]
AMEA Folklor İnstitutunun Mərasim folkloru və milli kulinariya ənənəsi şöbəsində növbəti elmi seminar keçirilib.
İnstitutdan AZƏRTAC-a bildirilib ki, seminarda şöbənin aparıcı elmi işçisi filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Şəhla Hüseynlinin “Novruz bayramında yemək rituallarının funksional semantikası” mövzusunda məruzəsi dinlənilib. O, Novruz bayramı türk xalqlarının ən qədim və zəngin mədəni ənənələrindən biri kimi yalnız təqvim bayramı deyil, həm də dərin simvolik məna daşıyanmərasim sistemi olduğunu qeyd edib. Tədqiqatçının fikrinə görə, Novruzun yemək ritualları xalqın dünyagörüşünü, təbiətə münasibətini, bolluq arzusunu və sosial birlik ideyasını özündə əks etdirən məkan kimi çıxış edir. Bu baxımdan türk xalqlarının Novruzda hazırladıqları yeməklər təkcə qida deyil, müxtəlif mənalar daşıyan rəmzlərdir.
Daha sonra şöbənin aparıcı elmi işçisi filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Sürəyya Əlizadə “Türk və ərəb folklorunda kölgə oyunlarının janr xüsusiyyətləri” mövzusunda məruzə edib. Tədqiqatçının fikrincə, ərəb dünyasında məşhur olan kölgə oyunları, kölgə tamaşaları xalq arasında çox geniş yayılıb. Qaynaqlarda kölgə oyununun mənşəyi, yaranma tarixi haqqında müxtəlif fikirlərə rast gəlmək mümkündür. Dünyada kölgə oyunlarının İndoneziyada yarandığı və ya Hindistan mənşəli olduğu söylənilir. Bəziləri bu oyunun Çindən çıxmış olduğunu irəli sürürlər. Kölgə oyunu istər İndoneziya, istər Hindistanda, istərsə də Çində yaranmış olsun, bu oyunun Qərbə Asiyadan gəldiyi fikri hakimdir. Bu oyun “Pərdə oyunu”, “Çadır oyunu” adı ilə bərabər “Qaragöz” adı ilə də məşhurlaşıb. Kukla-kölgə oyunu bir çox ərəb ölkələrində səhnələşdirilib. Xüsusilə Misir, Suriya, Əlcəzair, Tunis, Liviya və Mərəkeşdə kukla-kölgə oyunları daha çox inkişaf etmişdir.
Tədqiqatçı kölgə teatrının mətnləri şərq şəhərlərinin zəngin həyat abu-havasını bərpa etmək, xalq bayramlarının, yarmarkaların və milli adətlərin rəngarəng təsvirləri ərəb mədəni ənənələrinin öyrənilməsi üçün zəruri tarixi mətnlər olduğunu, eyni zamanda, kölgə teatrının mətnlərini və süjetlərini sistemləşdirilməsində bir çox alimlərin səyləri olduğunu söyləyib.
Elmi seminar müzakirələrlə davam edib.
Xəbər lenti
Hamısına baxGündəm
19 Sentyabr 13:19
Dünya
19 Sentyabr 12:23
Gündəm
19 Sentyabr 11:05
Siyasət
19 Sentyabr 11:00
İqtisadiyyat
19 Sentyabr 10:59
Gündəm
19 Sentyabr 10:40
Siyasət
19 Sentyabr 10:25
Gündəm
19 Sentyabr 10:23
İqtisadiyyat
19 Sentyabr 09:41
Analitik
19 Sentyabr 09:14
Ədəbiyyat
19 Sentyabr 08:57
Ədəbiyyat
19 Sentyabr 08:31
Gündəm
19 Sentyabr 08:16
Dünya
18 Sentyabr 23:46
Dünya
18 Sentyabr 23:21
Dünya
18 Sentyabr 22:49
Dünya
18 Sentyabr 22:17
Dünya
18 Sentyabr 21:53
Dünya
18 Sentyabr 21:25
Dünya
18 Sentyabr 20:43
Dünya
18 Sentyabr 20:18
Dünya
18 Sentyabr 19:59
Dünya
18 Sentyabr 19:20
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 19:07
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 19:03
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 19:00
Dünya
18 Sentyabr 18:25
Analitik
18 Sentyabr 18:15
Siyasət
18 Sentyabr 18:03
Dünya
18 Sentyabr 17:45
Dünya
18 Sentyabr 17:19
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 16:30
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 16:23
Dünya
18 Sentyabr 16:23
Elanlar
18 Sentyabr 16:21
Din
18 Sentyabr 16:12
Dünya
18 Sentyabr 16:04
Dünya
18 Sentyabr 15:52
Dünya
18 Sentyabr 15:48
Mədəniyyət
18 Sentyabr 15:47
Elm
18 Sentyabr 15:40
İqtisadiyyat
18 Sentyabr 15:32
Dünya
18 Sentyabr 15:31
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 14:56
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 14:54
Dünya
18 Sentyabr 14:50
Sosial
18 Sentyabr 14:50
Siyasət
18 Sentyabr 14:28
Dünya
18 Sentyabr 14:27
İqtisadiyyat
18 Sentyabr 13:55
Dünya
18 Sentyabr 13:42
Dünya
18 Sentyabr 13:19
YAP xəbərləri
18 Sentyabr 13:07
Dünya
18 Sentyabr 12:50
Gündəm
18 Sentyabr 12:35
Dünya
18 Sentyabr 12:21
Formula 1
18 Sentyabr 12:12
Hadisə
18 Sentyabr 12:12
Elm
18 Sentyabr 12:11
Mədəniyyət
18 Sentyabr 12:10
İdman
18 Sentyabr 12:10
Sosial
18 Sentyabr 11:55
Sosial
18 Sentyabr 11:49
Gündəm
18 Sentyabr 11:46
Xəbər lenti
18 Sentyabr 11:39
Sosial
18 Sentyabr 11:30
Gündəm
18 Sentyabr 11:28
Siyasət
18 Sentyabr 11:04
İqtisadiyyat
18 Sentyabr 10:54
Sosial
18 Sentyabr 10:43

