Fransa köhnə hərbi texnikasını Ukraynada “utilizasiya” edəcək?

Bakı:

25 °C

58 %

8 m/s

Əlaqə

AZ RU EN

Ana səhifə / Xarici siyasət / Fransa köhnə hərbi texnikasını Ukraynada “utilizasiya” edəcək?

Fransa köhnə hərbi texnikasını Ukraynada “utilizasiya” edəcək?

02.04.2024 [10:34]

Fransa Ukraynaya yeni yardım paketi çərçivəsində yüzlərlə köhnə, lakin “hələ də işlək” VAB zirehli texnikasını, eləcə də SAMP/T hava hücumundan müdafiə raketlərini təhvil verməyi planlaşdırır. Bu barədə Fransanın müdafiə naziri Sebastyan Lekornü yerli “La Tribune” qəzetinə müsahibəsində deyib. Bu cür zirehli maşınlar cəbhə xəttini saxlamaq və Ukrayna qoşunlarının hərəkətliliyi üçün lazımdır. Lekornu deyib ki, bunlar, hələ də işlək vəziyyətdə olan köhnə avadanlıq sayılır və böyük miqdarda ötürülsə, birbaşa Ukrayna üçün faydalı olacaq. Fransa ordusunda 40 ildən çox yaşı olan VAB zirehli transportyorları demək olar ki, hazırda hərbi sənaye gündəliyində yer almır. Əvəzində neçə ildir ki, Fransa bu texnikanın yeni nəsli olan “Qriffon” zirehli maşınlarla əvəz olunur. Həmçinin Ukraynanın hava hücumundan müdafiəni gücləndirmək tələbinə cavab olaraq, Fransa “Aster 30” raketlərini “SAMP/T” zenit-raket sistemlərinə keçirəcək ki, bu artilleriya sistemləri də əvvəlki nəsil parka aiddir.

Fransanın bu hərbi “səxavəti” əslində özünün hərbi texnika parkını müasirləşdimək və köhnə hərbi sənayenin tələbatlarına cavab verməyən arsenalını təmizləmək, utilazasiyalaşdırmaqdır. Belə hallar Fransa üçün son illər ənənəyə çevrilib və Mərkəzi-Şərqi Asiya və Afrika ölkələrindəki müstəmləkələrində “silahyuma əməliyyatı” geniş yer alıb. Ötən ilin sonlarında Ermənistana təhvil verilmiş “ACMAT Bastion” zirehli maşınları da bu plan çərçivəsində gerçəkləşib. Həmin zirehli maşınlar əvvəlcə Ukraynaya tədarük edilməsi üçün nəzərdə tutulsa da, rəsmi Kiyevin təkidi sayəsində hərbi texnika ixracı dayandırılmışdı. Hətta Ukrayna hökuməti Parisin bu addımını təəccüblə qarşılayaraq zirehli maşınların artilleriya və tank əleyhinə raketlərə qarşı zəif olması ilə səciyyələndirmiş, belə aldadıcı hərbi yardıma görə, narazılığını gizlətməmişdi.

Makron hökuməti Ermənistana və digər ölkələrə üçüncü, dördüncü nəsil işə yaramayan texnika tədarükünü həyata keçirilməklə həm hərbi sənayesini yeniləyir, həm də silah ixracından qazanc götürməyə çalışır. Fransanın son illərdə Afrika, Asiya və digər bölgələrə silah ixracında liderliyə yüksəlməsi də onun köhnə hərbi maşınlar üzərindən manipulyasiya və alver etməsinə dəlalət edir. Stokholm Beynəlxalq Sülh Araşdırmaları İnstitutunun (SIPRI) dərc etdiyi beynəlxalq silah transferləri ilə bağlı hesabatda deyilir ki, Fransanın silah ixracı 2019-2023-cü illər arasında 47 faiz artıb və ilk dəfə bu ölkə Rusiyanı qabaqlayaraq ikinci ən böyük silah ixracatçısı olub. Fransanın silah ixracının ən böyük payı (42 faiz) Asiya və Okeaniya dövlətlərinə, digər 34 faizi isə Yaxın Şərq ölkələrinə gedib. Fransanın silah ixracının ən böyük tək alıcısı Hindistan olub ki, bu da təxminən 30 faiz təşkil edib. Fransanın silah ixracındakı artım əsasən Hindistan, Qətər və Misirə döyüş təyyarələrinin tədarükü ilə bağlı olub. Bu ölkələrdə müharibə olmadığından silahların hansı effektə malik olması hələlik qaranlıq qalır.

Fakt odur ki, E.Makron Ukraynaya yardım üçün müxtəlif vasitələrindən istifadə etməkdən çəkinmir, 2 ildir davam edən müharibədə Fransa Ukraynaya normal yardım etmədiyindən “borcundan” yararsız zirehli maşınlarla çıxmaq istəyir. Yəni, onun Ukraynaya münasibəti və “səmimiyyəti” 3-cü, 4-cü növ silahlarını satmaq və şəxsi biznesini artırmaqdan ibarətdir. Bu azmış kimi Makron Moldovada missiya yaratmaq, bu ərazidə də silah tədarüklərini gerçəkləşdirmək niyyətini gizlətməyib.

Bütün bunlara baxmayaraq, Fransa prezidentinin mövcud ritorikası əslində “yardım və yaxşılıq” etmək istədiyi ölkələrə ancaq zərər gətirməklə müşayiət olunur. Məsələn, Makronun Ermənistanda missiya yaratması, Fransa şirkətlərinin lisenziyası əsasında Hindistan tərəfindən istehsal olunan silahları satması həmin ölkəni daha da pis vəziyyətlə və geosiyasi təhdidlərlə üzləşdirib.

Görünür, Makron üçün hərbi yardım, silah dəstəyi kimi planlaşdırılan addımlar həqiqi kampaniya xarakteri daşıyır, biznes üçün münbit zonaya çevirir. Qazanan Fransa olsa da, Ukrayna itirir.

E.Cəfərli

Paylaş:

Baxılıb: 1167 dəfə